“Hondakinak: ez genituzke ikusi nahi, baina hemen daude”. Premisa horrekin hasi zuen Iñaki Susaetak, hau da, Ingurumen Jarduketarako Sozietate Publikoko (IHOBE) ingurumen-teknikariak Donostia Sustainability Forumeko hitzaldia. Estatistikaz gainezka dagoen mundu honetan, Susaetak estrategia aldaketa bat proposatu zuen: “kontaketak datua hil dezan saiatzea”, zifra hotzetatik ihes egin eta arazoaren erroari heltzeko: objektuekin dugun harremana eta gure garapenaren ezkutuko kostua.

“Hondakinak: ez genituzke ikusi nahi, baina hemen daude”. Premisa horrekin hasi zuen Iñaki Susaetak, hau da, Ingurumen Jarduketarako Sozietate Publikoko (IHOBE) ingurumen-teknikariak Donostia Sustainability Forumeko hitzaldia. Estatistikaz gainezka dagoen mundu honetan, Susaetak estrategia aldaketa bat proposatu zuen: “kontaketak datua hil dezan saiatzea”, zifra hotzetatik ihes egin eta arazoaren erroari heltzeko: objektuekin dugun harremana eta gure garapenaren ezkutuko kostua.

Eraikuntza eta hirigintza krisi globalaren bidegurutzean daude, eta, horregatik, beharrezkoa da horien eredua guztiz berraztertzea. Horixe esan zuen Bruno Sauer arkitektoak, hau da, Green Building Council Españako (GBCE) zuzendari nagusiak, Donostia Sustainability Forumeko hitzaldi batean. Bertan, ingurumen- eta gizarte-erronken aurrean arkitektura jasangarriak aldaketarako motor gisa zer-nolako eginkizuna izan behar duen aztertu zuen.

Eraikuntza eta hirigintza krisi globalaren bidegurutzean daude, eta, horregatik, beharrezkoa da horien eredua guztiz berraztertzea. Horixe esan zuen Bruno Sauer arkitektoak, hau da, Green Building Council Españako (GBCE) zuzendari nagusiak, Donostia Sustainability Forumeko hitzaldi batean. Bertan, ingurumen- eta gizarte-erronken aurrean arkitektura jasangarriak aldaketarako motor gisa zer-nolako eginkizuna izan behar duen aztertu zuen.

Marta Olazabal eta Marcelle Mardon ikertzaileek Donostia Sustainability Forumek antolatutako Hiriak klima-aldaketaren aurrean ekitaldian parte hartu zuten. Adituek, klima-aldaketaren eta urbanizazio-prozesu gero eta handiagoen testuinguruan, hiriek dituzten erronka nagusietako batzuk partekatu zituzten. Deskarbonizazio-politikek eta hirietako klima-eraginetara egokitzeko politikek dakartzaten aukerak ere nabarmendu zituzten.

Marta Olazabal eta Marcelle Mardon ikertzaileek Donostia Sustainability Forumek antolatutako Hiriak klima-aldaketaren aurrean ekitaldian parte hartu zuten. Adituek, klima-aldaketaren eta urbanizazio-prozesu gero eta handiagoen testuinguruan, hiriek dituzten erronka nagusietako batzuk partekatu zituzten. Deskarbonizazio-politikek eta hirietako klima-eraginetara egokitzeko politikek dakartzaten aukerak ere nabarmendu zituzten.

2022-2023 ikasturtean, lanketa bat egin du Elhuyarrek jasangarritasuna eta klima-larrialdiaren inguruan, Gipuzkoako Foru Aldundiko Ekonomia Sustapeneko eta Proiektu Estrategikoetako Departamentuaren laguntzarekin. Horren emaitza da “Jasangarritasunerako ikerketak, gazteak inspiratzeko” liburuxka. Bertan, jasangarritasuna ikasgelan lantzeko zenbait gako eta proiektu aurkezten dira. Azaroaren 3an, honen berri eman zuten “Jasangarritasunerako ikerketak, gazteak inspiratzeko” mahainguruan.

2022-2023 ikasturtean, lanketa bat egin du Elhuyarrek jasangarritasuna eta klima-larrialdiaren inguruan, Gipuzkoako Foru Aldundiko Ekonomia Sustapeneko eta Proiektu Estrategikoetako Departamentuaren laguntzarekin. Horren emaitza da “Jasangarritasunerako ikerketak, gazteak inspiratzeko” liburuxka. Bertan, jasangarritasuna ikasgelan lantzeko zenbait gako eta proiektu aurkezten dira. Azaroaren 3an, honen berri eman zuten “Jasangarritasunerako ikerketak, gazteak inspiratzeko” mahainguruan.

Anchustegi berria eta Saltillo zaharberritzea. Ondare-ontzi baten zaharberritze integralak dakarren erronka.

Anchustegi berria eta Saltillo zaharberritzea. Ondare-ontzi baten zaharberritze integralak dakarren erronka.

UPV/EHUko Geologia Saileko Mikel A. Lopez Horgue irakasleak hitzaldi hau eman zuen "Itsasora begiratzen duten unibertsitateek: ozeanoaren iraunkortasunean nabigatzen Saltillo eskola-ontzian" Uda Ikastaroaren barruan.

UPV/EHUko Geologia Saileko Mikel A. Lopez Horgue irakasleak hitzaldi hau eman zuen "Itsasora begiratzen duten unibertsitateek: ozeanoaren iraunkortasunean nabigatzen Saltillo eskola-ontzian" Uda Ikastaroaren barruan.

"Itsasora begiratzen duten unibertsitateek: ozeanoaren iraunkortasunean nabigatzen Saltillo eskola-ontzian" ikastaroaren programaren parte da publikoari irekitako jarduera hau

"Itsasora begiratzen duten unibertsitateek: ozeanoaren iraunkortasunean nabigatzen Saltillo eskola-ontzian" ikastaroaren programaren parte da publikoari irekitako jarduera hau

Jarduera honetan hiru hizlarik hartu zuten parte, hainbat esparrutan lan egiten dutenak erronka komun batekin: plastikoek ozeanoa gutxiago kutsatzea.

Jarduera honetan hiru hizlarik hartu zuten parte, hainbat esparrutan lan egiten dutenak erronka komun batekin: plastikoek ozeanoa gutxiago kutsatzea.

Jarduera ireki hau Ihobek antolatutako "Nola komunikatu ingurumen-gaiak gazteekin eta gazteentzat" Uda Ikastaroaren programaren barruan dago.

Jarduera ireki hau Ihobek antolatutako "Nola komunikatu ingurumen-gaiak gazteekin eta gazteentzat" Uda Ikastaroaren programaren barruan dago.

Fernanda Hopenhaym Enpresen eta Giza Eskubideen arloko NBEko Lantaldeko kidea da. “La sostenibilidad, la empresa y los derechos humanos” izeneko hitzaldia eskaini zuen, eta jarraian elkarrizketan aritu zen Eusko Jaurlaritzako Giza Eskubide, Memoria eta Lankidetzako sailburuorde José Antonio Rodríguez Ranz eta Euskal Herriko Unibertsitateko Nazioarteko Zuzenbideko katedradun Juanjo Álvarezekin. Elkarrizketa Mikel Mancisidor NBEko Eskubide Ekonomiko, Sozial eta Kulturalen Batzordeko kideak aurkeztu eta moderatu zuen.

Fernanda Hopenhaym Enpresen eta Giza Eskubideen arloko NBEko Lantaldeko kidea da. “La sostenibilidad, la empresa y los derechos humanos” izeneko hitzaldia eskaini zuen, eta jarraian elkarrizketan aritu zen Eusko Jaurlaritzako Giza Eskubide, Memoria eta Lankidetzako sailburuorde José Antonio Rodríguez Ranz eta Euskal Herriko Unibertsitateko Nazioarteko Zuzenbideko katedradun Juanjo Álvarezekin. Elkarrizketa Mikel Mancisidor NBEko Eskubide Ekonomiko, Sozial eta Kulturalen Batzordeko kideak aurkeztu eta moderatu zuen.

Antxon Olabe: Gure garaiko borroka erabakigarria planetaren larrialdi klimatikoarekiko erantzuna da

Antxon Olabe: Gure garaiko borroka erabakigarria planetaren larrialdi klimatikoarekiko erantzuna da

“Hidrogenoa pixkanaka-pixkanaka lekua egiten joango da mugikortasun jasangarriaren barruan, baina bateriek garapen oso handia badute eta gero eta autonomia handiagoa ahalbidetzen badute, soluzio hobea izango dira ikuspegi ekonomikotik. Eta nolabaiteko borroka egongo da bi teknologien artean”. Iosu Ibarbia CAFeko Teknologia zuzendariak bateria elektrikoetan eta hidrogenoan oinarritutako garraioak gaur egun bizi duen egoera azaldu zuen Donostia Sustainability Forumean. Gipuzkoako enpresa hori lantzen ari den garraio proiektu integralen zati garrantzitsua dira jada bi teknologia horiek.

“Hidrogenoa pixkanaka-pixkanaka lekua egiten joango da mugikortasun jasangarriaren barruan, baina bateriek garapen oso handia badute eta gero eta autonomia handiagoa ahalbidetzen badute, soluzio hobea izango dira ikuspegi ekonomikotik. Eta nolabaiteko borroka egongo da bi teknologien artean”. Iosu Ibarbia CAFeko Teknologia zuzendariak bateria elektrikoetan eta hidrogenoan oinarritutako garraioak gaur egun bizi duen egoera azaldu zuen Donostia Sustainability Forumean. Gipuzkoako enpresa hori lantzen ari den garraio proiektu integralen zati garrantzitsua dira jada bi teknologia horiek.

"Ikastetxeak, baita unibertsitateak ere, komunitatearekin bat egiten ez duten ezagutza-guneak bihurtu dira. Gizartearen parte garela eta elkarren mende gaudela pentsatuz hezi behar dugu berriro. Kontzeptu hori, komunitatean bizitzearen ideia, berreskuratuz bakarrik egin ahal izango diegu aurre ditugun erronkei".

"Ikastetxeak, baita unibertsitateak ere, komunitatearekin bat egiten ez duten ezagutza-guneak bihurtu dira. Gizartearen parte garela eta elkarren mende gaudela pentsatuz hezi behar dugu berriro. Kontzeptu hori, komunitatean bizitzearen ideia, berreskuratuz bakarrik egin ahal izango diegu aurre ditugun erronkei".

Fernando Tapia jaunak, UPV/EHUko errektoreordeak, “Jardunaldi akademiko irekia. Ingurumen Zuzenbideko Masterraren (UPV/EHU) XXV. urteurrean” Demetrio Loperenaren pertsona,figura eta utzi duen ondarea goraipatuz hasi zuen bere hitzaldia. Errektoreordeak adierazi zuen bezala, Demetrio Loperena bera izan zen UPV/EHUko Ingurumen Zuzenbideko Masterraren sortzaile eta bultzatzaile nagusia. Zentzu honetan, zuzenbidearen adar honetan Demetriok egindako lana nabarmendu zuen. Aitzitik, hura zen iusanbientalistaren (Ingurumen Zuzenbidean aditua) grina nagusia,Ingurumen Zuzenbidea zuen pasio eta ilusio.

Fernando Tapia jaunak, UPV/EHUko errektoreordeak, “Jardunaldi akademiko irekia. Ingurumen Zuzenbideko Masterraren (UPV/EHU) XXV. urteurrean” Demetrio Loperenaren pertsona,figura eta utzi duen ondarea goraipatuz hasi zuen bere hitzaldia. Errektoreordeak adierazi zuen bezala, Demetrio Loperena bera izan zen UPV/EHUko Ingurumen Zuzenbideko Masterraren sortzaile eta bultzatzaile nagusia. Zentzu honetan, zuzenbidearen adar honetan Demetriok egindako lana nabarmendu zuen. Aitzitik, hura zen iusanbientalistaren (Ingurumen Zuzenbidean aditua) grina nagusia,Ingurumen Zuzenbidea zuen pasio eta ilusio.

Beste aldeak nola funtzionatzen duen erakusten dizun esperientzia argigarria. Horrela definitzen du Elena Galán Basque Centre for Climate Changeko doktorego ondoko ikertzaileak Nafarroa Beherean artzain gisa izan zuen esperientzia.

Beste aldeak nola funtzionatzen duen erakusten dizun esperientzia argigarria. Horrela definitzen du Elena Galán Basque Centre for Climate Changeko doktorego ondoko ikertzaileak Nafarroa Beherean artzain gisa izan zuen esperientzia.

Kalkuluen arabera, urtero milioi erdi pertsona hiltzen dira klima-aldaketaren ondorioz, baina, Valladaresek azaldu zuenez, krisia askoz haratago doa. “Gaixotasun infekziosoen transmisio-bektoreen banaketari eragiten dio, bihotz- eta arnas-gaixotasunen sintoma asko zailtzen ditu, uraren eta elikagaien eskuragarritasunari eragiten dio, eta gizakion migrazio-mugimenduen erdiak baino gehiago bultzatzen ditu. Egia esan, zeharka bada ere, dozenaka milioi pertsona hiltzen dira urtean”.

Gaur egun larrialdi klimatikoan egonik, Artikutzak garrantzi handiagoa hartzen du klima-aldaketaren aurkako borrokan ekartzen duen eta ekar dezakeen guztiagatik. Horiek horrela, Arturok baso zaharrak eta kalitatekoak izateko beharra azpimarratzen du.

Caty Arévalo, ingurumen arloko informazioan espezializatutako kazetaria, EFEverde-ren sortzaileetako bat eta BBVA Fundazioaren 2017ko Biodibertsitatearen Kontserbazio sariduna, gizarte inflexio puntuen kontzeptuaz aritu zen “Planeta salbatzeko aukerak” jardunaldian: hau da, efektu biderkatzaile handia duten aldaketak, gai direnak eraldaketak eragiteko eskala handian, lagungarri izan daitezkeenak neurri handi batean ingurumen arazoei aurre egiteko.

ECODESeko zuzendari exekutiboak, Victor Viñualesek, arreta berezia jartzen du epe luzerako (2050) eta epe labur eta ertainerako (2030) begiradan. Gaur egun, berrogeita hamaika mila milioi tona berotegi gas daude munduan, eta 2050erako helburua zero karbono-emisio garbi lortzea da. Beraz, gogorarazi du zientzialariek erritmoak azkartzeko eskatu dutela, eta eragin zuzena duela bidezko trantsizioaren kontzeptuan eta horrek dakarren horretan, legeak, teknologia, ohiturak eta balioak aldatzea. Horri gehitzen dio askotariko talentua ondo kudeatzeko garrantzia eta beharra dugula.

Erakundeak 250 orangutan baino gehiago erreskatatu ditu azken urteotan, baso-soiltzearen eta legez kanpoko trafikoaren biktimak izaten baitira, eta bertako komunitate indigenen osasuna, hezkuntza eta enplegua babesteko programa bat sortu du tximino handi horien ekosistemaren narriadura geldiarazteko. Lan hori dela eta, BBVA Fundazioaren Biodibertsitate Babesaren Mundu Saria jaso zuen Karmele Llanok.

Bere hitzaldian, ingurumen-legeriaren oraintsuko historia, ingurumenean espezializatutako fiskaltza sortu zenetik azken 15 urteetan izandako aldaketak, eta duela gutxiko gertaera batzuk aztertu zituen, hala nola Klima aldaketaren Legea eta hondakinei buruzko Lege-proiektua. Ildo horretan, Antonio Vercherrek egiten ari diren "aparteko ahaleginak" eta duela urte batzuk pentsaezinak ziren emaitzak azpimarratu zituen.

Sinposioan bildutako hizlarien artean Carlos Duarte itsas biologo eta ozeanografoa nabarmendu zen, Saudi Arabiako Abdullah Erregea Unibertsitateko irakasle eta ikertzailea, eta ikerketa aitzindarien egilea klima aldaketaren eta ozeanoen arteko harremanean, ekosistemen leheneratzean eta arrantza jasangarrian. 2019an, bere ikerketengatik BBVA Fundazioak ematen duen Fronteras del Conocimiento saria irabazi zuen Kontserbazio Biologia eta Ekologia kategorian.

Donostia Sustainability Forumak, UPV/EHUren Uda Ikastaroen testuinguruan, farmakokutsadura, sendagaien eragina ingurumenean, aztertzeko jardunaldia egin zuen ekainaren 17an. Hizlari gonbidatuak Gorka Orive, EHUko Farmazia Fakultateko irakasle eta ikertzailea, eta Unax Lertxundi, Osakidetzaren Arabako Osasun Mentaleko Sareko Farmazia Saileko burua, izan ziren.  Bi ikertzaileek Araban farmakokutsaduraren ikerketan eta konponbideak bilatzen aitzindaria den berrikuntza programa bat bultzatzen dute.

Jaime Zufiak azaldu zuenez, elikadura-sistemek lurzorua, ura, elektrizitatea, erregaia eta materialak behar dituzte elikagaiak ekoizteko, eta, gainera, azpiproduktuak, hondakinak, ur zikinen isurketak eta emisioak sortzen dituzte. Ingurumen inpaktu handia duen prozesu bat da, biodibertsitatea galtzea, ur eskasia eta lurzorua degradatzea eragiten dituena. Gainera, gaur egun, munduan sortzen diren berotegi efektuko gasen isurketen % 24 elikagaien ekoizpenaren ondorio zuzena da.

Enrique Monasterio EEEko (Energiaren Euskal Erakundea) Garapen eta Berrikuntzako zuzendariak kontsumitzen dugun energiaren bilakaera errepasatu zuen. 1982an (EEE sortu zen urtea), Euskadin enegiaren % 24 ikatzetik zetorren, % 62 petroliotik eta gasa ia ez zen existitzen (% 0,6). 80ko eta 90eko hamarkadetan gasa izan zen apustua, eta, ondoren, energia berriztagarriak sartu ziren ikatzarekin amaitzeko eta petrolioaren deribatuen mendekotasuna murrizteko. Orain, energia berriztagarria ekoiztea duela 30 urte baino askoz merkeagoa da.