Birusaz eraso estrategiko bat balitz bezala hitz egitea, baldintza idealak geuk sortu ditugula pentsatu gabe, irreala da. Ez dago astirik zoonosi kasu berriak geldiarazteko, ezin baita klima-aldaketa hori saihesteko behar den abiaduran konpentsatu. Politikariek sinesten badute, ez dago eztabaida ideologikorik aurrekontuetan. Aldaketak erabatekoa izan behar du osasunari, ingurumenari eta gizarte-zerbitzuei dagokienez. Rafael Bengoa kexu zen gobernuak ez zituelako elkarrekin erlazionatu.

Ez zekien Pedro Sánchezen gobernuak adituen batzorde bat izan zuenik, Britainia Handiko 3, Suediako 2 edo Trumpek izan zuenaren aurrean, eta Rafael Bengoa mindua zen, inkomunikazio eredua errepikatzen da erabaki politikoak hartu behar dituztenen eta zientziaren artean. Pandemiak herrialde ezberdinetan izan duen bilakaeraren errepasoaren ondoren, Italiako eta Alemaniako emaitzarik onenak erabakiak hartzeko azkartasunari egozten zizkion. «Erabaki horiek ezin dira ostegunero hartu, ordu gutxitan hartu behar dira».

Sinesgarritasuna eta lidergoa

Rafael Bengoak azken 250 urteetan izandako 10 gripe-pandemiei buruz dakigun guztia azaldu zuen. Beti etortzen dira erreplika indartsuagoekin. «Erabakitzaile» askok baztertu egin zuten aukera hori. Konfinamenduak funtzionatu du, deskonfinamenduak ez. «Denok dugun joera positiboa gure aurka ari da une honetan».

Horrela, herritarren portaerak eta beharrezko arakatzaileen azpiegiturak eskuetatik ihes egin ziguten. Arakatzaile faltagatik miaketak funtzionatzen ez duenean, geratzen den gauza bakarra auzoz auzo biztanleria mikrokonfinatzea da, eta, kontrolatzen ez bada, hiri osoa konfinatzea. «Horrela kontrolatu dira beti pandemiak. Txertoa ez dugun bitartean, egoera horretan egongo gara hilabeteetan».

Etorkizunera begira irudikatu zuen agertokiak hirugarren olatu bat jasotzen zuen, konfinamenduan behar zuten arreta jaso ez duten eta osasun-zentroetan azaleratzen hasi diren pertsonen errekuperazioa barne. Laugarren olatua, uholde ikusezina deritzona, osasun mentalarena da. Ikerketa batzuek diote ez dela hain larria, baina beste batzuek joera depresiboak eta suizidak aipatzen dituzte herritarren artean. Rafael Bengoak «ikusezina» dela errepikatu du, inor ez delako protesta egitera aterako, baina oso adi egon behar da, larria delako.

Hala ere, datu baikor bat aipatu zuen, esanez urtaroko gripeak hego hemisferioan duen eragina azken bi hamarkadetako txikiena izaten ari dela, maskarak erabiltzeak eta distantzia sozialak geldiarazi egiten dutelako. Babes-neurri guztiak erabiltzen jarraitzen badugu, baliteke laster argia ikustea.

Suitzako gazta globala: pandemiaren aurkako defentsa guztiak hautsi dira

Herrialdeen osasun publikoa oso ahulduta egoen pandemia kontrolatzeko, eta horri egoitzen egoera eta aldatu beharreko gizarte-zerbitzuen eredua gehitu behar zaizkio, zientziaren eta politikaren arteko harremana ez baita oso eraginkorra.

Egoera horren aurrean, funtzionatu ez duten erabakiak berriz pentsatu behar dira. Osasun publikoak ez badu funtzionatu, indartu egin behar da. Pentsamendu bakarra salatu nahi izan zuen gehien, lehen eta orain porrotera eraman zuena delako. Gobernuak eta alderdi politikoek uste dute dena kontrola daitekeela beren barne-taldeekin, eta ez kanpoko adituekin. «Ezagutzen ditudan 40 edo 50 adituek gehiago lagundu diete hedabideei gobernuei baino». Pentsamendu bakarrak, joera baikorrari gehituta, erabaki txar bat dakar. «Hau ez da alderdi politikoaren erabakia, hau askoz ere serioagoa da». Rafael Bengoak osasun- eta ingurumen-erakunde independente eta publiko bat sortzea iradoki du.

Otros artículos de interés

Kolaboratzaileak